I. Tóm tắt kiến thức
a) Ví dụ 1: So sánh 8,1m và 7,9m
Ta có thể viết: 8,1m = 81dm
7,9m=79dm
Ta có: 81dm > 79dm (81 > 79 vì ở hàng chục có 8>7)
Tức là 8,1m >7,9m
Vậy: 8,1>7,9 (phần nguyên có 8>7)
Trong hai số thập phân có phần nguyên khác nhau, số thập phân nào có phần nguyên lớn hơn thì số đó lớn hơn
b) Ví dụ 2: So sánh 35,7m và 35,698m
Ta thấy 35,7m và 35,698m có phần nguyên bằng nhau (đèu bằng 35m), ta so sánh các phần thập phân:
Phần thập phân của 35,7m là \frac{7}{10} m = 7dm = 700mm
Phần thập phân của 35,698m là \frac{698}{1000} m = 698mm
Mà : 700mm > 698mm (700>698 vì ở hàng trăm có 7>6)
Nên: \frac{7}{10} m > \frac{698}{1000} m
Do đó: 35,7m >35,698m
Vậy: 35,7>35,698 (phần nguyên bằng nhau, hàng phần mười có 7>6)
Trong hai số thập phân có phần nguyên bằng nhau, số thập phân nào có hàng phần mười lớn hơn thì số đo đó lớn hơn.
c) Muốn so sánh hai số thập phân ta có thể làm như sau:
So sánh các phần nguyên của số đó như so sánh ai số tự nhiên, số thập phân nào có phần nguyên lớn hơn thì số đó lớn hơn.
Nếu phần nguyên của hai số đo bằng nhau thì so sánh phần thập phân, lần lượt từ hàng phần mười, hàng phần trăm, hàng phần nghìn,…; đến cùng một hàng nào đó, số thập phân nào có chữ số ở hàng tương ứng lớn hơn thì số đó lớn hơn.
Nếu phần nguyên và phần thập phân của hai số đo bằng nhau thì hai số đo bằng nhau.
Ví dụ: 2001,2 > 1999,7 (vì 2001 > 1999)
78,469 < 78,5 (vì phần nguyên bằng nhau, hàng phần mười bằng nhau, ở hàng phần trăm có 2 > 0).
II. Bài tập minh hoạ
1) So sánh hai số thập phân:
84,2 và 84,19
Giải
84,2>84,19
2) Viết các số sau theo thứ tự từ bé đến lớn:
6,375; 9,01; 8,72; 6,735; 7,19
Giải
6,375<6,735<7,19<8,72<9,01
3) Tìm số tự nhiên x, biết:
9,717< x<9,719
Gỉải
x=9,718
III. Bài tập ví dụ
1) So sánh hai số thập phân:
a) 48,97 và 51,02
b) 96,4 và 96,38
c) 0,7 và 0,65
2) Viết các số sau theo thứ tự từ bé đến lớn:
a) 0,32; 0,197; 0,4; 0,321; 0,187
b) 5,7; 6,02; 4,23; 4,32; 5,3
3) Tìm số tự nhiên x, biết:
a) 1,813< x <1,815
b) 0,9< x <1,2
c) 64,97< x < 65,14
