Việc Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố bảng bách phân vị của 5 tổ hợp xét tuyển đại học phổ biến năm 2026 đang tạo thêm căn cứ quan trọng cho thí sinh và các cơ sở đào tạo trong quá trình đăng ký, điều chỉnh và xét tuyển nguyện vọng. Dữ liệu này không chỉ cho thấy sự chênh lệch điểm số giữa các tổ hợp, mà còn giúp nhận diện vị trí tương đối của thí sinh trong từng nhóm xét tuyển, từ đó hỗ trợ các trường xây dựng công thức quy đổi điểm bảo đảm công bằng hơn giữa những tổ hợp có phổ điểm khác nhau.
Bách phân vị giúp nhận diện mức điểm tương đương giữa các tổ hợp
Ngày 1/7, Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố bảng bách phân vị của 5 tổ hợp xét tuyển đại học truyền thống từ kết quả thi tốt nghiệp THPT năm 2026. Các tổ hợp được công bố gồm A00 với ba môn Toán, Vật lý, Hóa học; A01 gồm Toán, Vật lý, Tiếng Anh; B00 gồm Toán, Hóa học, Sinh học; C00 gồm Ngữ văn, Lịch sử, Địa lý; và D01 gồm Toán, Ngữ văn, Tiếng Anh.
Theo dữ liệu bách phân vị, mức điểm 27,5 ở tổ hợp A00 được xác định tương đương với 26,75 điểm ở tổ hợp A01 và 28,25 điểm ở tổ hợp B00. Cùng vị trí tương quan đó, thí sinh đạt 25,75 điểm ở tổ hợp C00 hoặc D01 cũng được xem là tương đương về thứ hạng trong nhóm thí sinh của từng tổ hợp. Nói cách khác, dù điểm tuyệt đối giữa các tổ hợp không giống nhau, các mức điểm này phản ánh vị trí tương đối tương đương của thí sinh trong phổ điểm riêng của mỗi khối thi.
Ý nghĩa của bảng bách phân vị nằm ở chỗ nó không chỉ so sánh điểm số theo cách cơ học, mà đặt điểm thi trong tương quan với toàn bộ thí sinh cùng tổ hợp. Đây là điểm đặc biệt quan trọng trong xét tuyển đại học, bởi mỗi tổ hợp có đặc điểm đề thi, độ khó, số lượng thí sinh và mức độ phân hóa khác nhau. Nếu chỉ sử dụng điểm tuyệt đối, một mức điểm cao ở tổ hợp này có thể không hoàn toàn tương đương với cùng mức điểm ở tổ hợp khác.
Với phương pháp bách phân vị, các trường đại học có thể xác định nhóm thí sinh cùng nằm trong một tỷ lệ nhất định của từng tổ hợp để quy đổi điểm. Chẳng hạn, nếu một trường muốn so sánh nhóm thí sinh thuộc top 1% của hai tổ hợp khác nhau, trường sẽ xem mức điểm cần đạt để lọt vào top 1% ở từng tổ hợp là bao nhiêu. Hai mức điểm đó sẽ được xem là tương đương về mặt vị trí cạnh tranh, dù có thể chênh lệch đáng kể về điểm số tuyệt đối.
Việc công bố bảng bách phân vị được Bộ Giáo dục và Đào tạo triển khai từ năm trước, trong bối cảnh các trường được yêu cầu quy đổi điểm giữa các tổ hợp và phương thức xét tuyển về cùng một thang đánh giá. Mục tiêu của yêu cầu này là hạn chế tình trạng thí sinh sử dụng các tổ hợp hoặc phương thức khác nhau nhưng lại chịu sự bất lợi do chênh lệch phổ điểm. Khi một ngành xét tuyển nhiều tổ hợp, việc quy đổi hợp lý sẽ giúp bảo đảm cơ hội trúng tuyển giữa các nhóm thí sinh được cân bằng hơn.
Tuy nhiên, bảng bách phân vị không phải là công thức bắt buộc duy nhất. Bộ Giáo dục và Đào tạo cho biết đây là một tiêu chí tham khảo quan trọng để các trường xây dựng phương án quy đổi. Trong thực tế, các cơ sở đào tạo vẫn có thể cân nhắc thêm nhiều yếu tố khác như môn chính của ngành, yêu cầu năng lực đặc thù, định hướng đào tạo, dữ liệu tuyển sinh các năm trước và kết quả học tập của sinh viên đã trúng tuyển theo từng tổ hợp.
Quy đổi điểm tác động trực tiếp đến chiến lược đăng ký nguyện vọng
Việc công bố bách phân vị trong giai đoạn thí sinh bắt đầu đăng ký và điều chỉnh nguyện vọng có ý nghĩa thực tiễn lớn. Thay vì chỉ nhìn vào tổng điểm thi của bản thân, thí sinh có thêm cơ sở để đánh giá vị trí của mình trong nhóm thí sinh cùng tổ hợp. Điều này đặc biệt cần thiết với những ngành xét tuyển đồng thời nhiều tổ hợp như kinh tế, quản trị, kỹ thuật, công nghệ, truyền thông, luật, ngôn ngữ, y dược và khoa học xã hội.
Trong xét tuyển đại học, cùng một ngành có thể nhận hồ sơ từ nhiều tổ hợp khác nhau. Nếu phổ điểm giữa các tổ hợp chênh lệch lớn nhưng không có cơ chế quy đổi phù hợp, thí sinh ở tổ hợp có đề thi khó hơn hoặc phổ điểm thấp hơn có thể gặp bất lợi. Ngược lại, thí sinh thuộc tổ hợp có phổ điểm cao hơn có thể chiếm ưu thế nếu chỉ xét theo điểm tuyệt đối. Bách phân vị vì vậy được xem là công cụ giúp giảm độ lệch trong cạnh tranh tuyển sinh.
Ví dụ, mức 27,5 điểm ở A00 nếu đặt trong tương quan bách phân vị lại tương đương với 25,75 điểm ở C00 và D01. Điều này cho thấy một thí sinh đạt 25,75 điểm ở C00 hoặc D01 có thể đang nằm ở cùng vị trí cạnh tranh với thí sinh đạt 27,5 điểm ở A00, xét trong nhóm thí sinh của từng tổ hợp. Do đó, nếu một ngành xét tuyển cả A00, C00 và D01, trường cần tính toán mức quy đổi để bảo đảm các nhóm thí sinh không bị so sánh thiếu công bằng.
Trong những ngày tới, nhiều trường đại học dự kiến sẽ công bố bảng bách phân vị riêng hoặc mức chênh lệch điểm quy đổi giữa các tổ hợp và phương thức xét tuyển. Đây sẽ là thông tin quan trọng để thí sinh tham khảo trước khi hoàn tất đăng ký nguyện vọng. Bên cạnh điểm thi, thí sinh cần theo dõi kỹ đề án tuyển sinh của từng trường, đặc biệt là cách trường quy đổi điểm, quy định môn chính, tiêu chí phụ và thứ tự xét tuyển giữa các phương thức.
Kỳ thi tốt nghiệp THPT năm 2026 có hơn 1,2 triệu thí sinh tham dự trong hai ngày 11 và 12/6. Ngoài mục đích xét công nhận tốt nghiệp, điểm thi tốt nghiệp THPT tiếp tục là một trong những căn cứ quan trọng để thí sinh đăng ký xét tuyển vào đại học, cao đẳng. Sau khi có điểm thi và dữ liệu phổ điểm, thí sinh có thể đối chiếu kết quả của mình với mặt bằng chung để xây dựng chiến lược nguyện vọng phù hợp hơn.
Theo kế hoạch tuyển sinh, từ ngày 2/7, thí sinh bắt đầu đăng ký và điều chỉnh nguyện vọng xét tuyển đại học, cao đẳng trên hệ thống chung của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Thời gian đăng ký kéo dài đến 17h ngày 14/7. Sau giai đoạn này, các trường sẽ xử lý dữ liệu xét tuyển, áp dụng phương án quy đổi điểm nếu có và xác định mức điểm chuẩn theo từng ngành, từng phương thức.
Điểm chuẩn đại học năm 2026 dự kiến được công bố sau 17h ngày 9/8. Trong bối cảnh phổ điểm giữa các tổ hợp có sự phân hóa rõ rệt, bảng bách phân vị sẽ là một dữ liệu quan trọng giúp thí sinh hiểu đúng hơn về lợi thế cạnh tranh của mình. Đồng thời, đây cũng là cơ sở để các trường đại học xây dựng phương án xét tuyển minh bạch, hợp lý và phù hợp hơn với đặc thù từng ngành đào tạo.
Với hơn 10 năm hoạt động trong lĩnh vực đầu tư và phát triển giáo dục, StudyCare Education tự hào là đơn vị hàng đầu trong việc cung cấp các dịch vụ học thuật, đảm bảo sự vững chắc về nền tảng kiến thức. Nếu có bất kỳ khó khăn nào và cần được hỗ trợ ngay lập tức về vấn đề học tập, ôn luyện, hãy liên hệ ngay với StudyCare Education để nhận được sự tư vấn và hỗ trợ nhiệt tình từ những giảng viên xuất sắc nhất của chúng tôi:
– Thầy Nguyễn Công Thành: Tiến sĩ Tài chính Quốc Tế – RMIT University 🇦🇺 (Top 223 QS World University Rankings), Thạc sĩ Kinh tế Phát triển – Erasmus University Rotterdam 🇳🇱 (Top 197 QS World University Rankings), Cử nhân Chuyên ngành Giảng dạy Ngôn ngữ Anh (xếp loại Giỏi) – Đại học Mở Hà Nội 🇻🇳.
– Cô Phạm Thị Anh Thư: Nghiên cứu sinh Tiến sĩ Tài chính – RMIT University (học bổng toàn phần 100%), Thạc sĩ Tài chính Ngân hàng – Đại học Kinh tế Tài chính TP.HCM, Cử nhân Chuyên ngành Giảng dạy Ngôn ngữ Anh (xếp loại Giỏi) – Đại học Mở Hà Nội, T.E.S.O.L. certificate (High Distinction) – Advanced College of Languages and Training Canada 🇨🇦.
– Thầy Trần Lê Khang: Nghiên cứu sinh Tiến sĩ Tài chính – RMIT University, Thạc sĩ Kinh tế học – Erasmus University Rotterdam, TOEIC 980 điểm, IELTS 8.5.
– Thầy Nguyễn Hoàng Phú: Thạc sĩ Kinh tế Phát triển – Erasmus University Rotterdam, Cử nhân ngành Kinh tế Tài chính – RMIT University, Giảng viên các chương trình chất lượng cao giảng dạy 100% bằng tiếng Anh trường Đại học FPT.
– Thầy Phạm Hữu Vinh: Nghiên cứu sinh Bác sĩ Chuyên khoa I – Đại học Y Dược TP.HCM, Cử nhân Y Khoa – Kỹ thuật Hình ảnh Y học, Đại học Y Dược TP.HCM.
– Thầy Nguyễn Thanh Liêm: Tiến sĩ Kinh tế – Đại học Kinh tế Luật (ĐHQG HCM), Thạc sĩ Khoa học Tài chính Kế toán – Đại học Bangor (Học bổng toàn phần tại Anh Quốc), Cử nhân Kinh tế Đối ngoại, Đại học Quốc gia TP.HCM.
cùng rất nhiều CB-GV-NV xuất sắc khác tại StudyCare Education.
